Een Staatsbon is een lening die je aan de Belgische Staat geeft. Hij garandeert je een vaste rente gedurende de hele looptijd (1 tot 10 jaar), betaalt jaarlijks een coupon en betaalt je 100% van het kapitaal terug op eindvervaldag. Vier uitgiften per jaar, vanaf € 100, coupons belast aan 30%. Ideaal om een rente vast te klikken voor geld dat je niet nodig hebt vóór het einde van de belegging — anders blijft de spaarrekening vaak slimmer.
Wat is een Staatsbon precies?
Een Staatsbon is een obligatie uitgegeven door het Koninkrijk België. Concreet leen je geld aan de Belgische Staat, die zich engageert om je elk jaar een vaste rente te betalen (de « coupon ») en je kapitaal voor 100% terug te betalen op de eindvervaldag.
De uitgever is de Belgische Staat — gerated Aa3 bij Moody's en AA bij S&P. Een van de solidste leners in de eurozone. Het wanbetalingsrisico bestaat in theorie, maar over de looptijd van een bon (1 tot 10 jaar) is het uiterst klein.
Drie kenmerken om te onthouden:
- Vaste rente die op voorhand vaststaat voor de hele looptijd — geen verrassing, in tegenstelling tot een spaarrekening waarvan de rente op elk moment kan dalen.
- Kapitaal voor 100% gewaarborgd op eindvervaldag, behalve bij wanbetaling van de Staat (verwaarloosbaar).
- Roerende voorheffing van 30% ingehouden aan de bron op elke coupon.
De uitgiften van 2026: rentes en data
De Belgische Staat geeft Staatsbons vier keer per jaar uit: in maart, juni, september en december. De exacte voorwaarden (aangeboden looptijden en coupons) worden ongeveer twee weken vóór de openstelling aangekondigd.
| Uitgifte | Looptijd | Brutocoupon | Nettocoupon (30%) | ISIN |
|---|---|---|---|---|
| Maart 2026 | 1 jaar | 2,00 % | 1,40 % | BE3871310400 |
| Maart 2026 | 8 jaar | 2,80 % | 1,96 % | BE3871311416 |
| Juni 2026 | Voorwaarden aangekondigd rond half mei 2026 op debtagency.be | |||
| September 2026 | Aankondiging eind augustus 2026 | |||
| December 2026 | Aankondiging eind november 2026 | |||
De 1-jarige bon speelt op onmiddellijke veiligheid: je vergrendelt 1,40% netto gedurende 12 maanden, zonder risico. De 8-jarige bon speelt op duration: als de ECB haar beleidsrentes de komende jaren verlaagt, behoud je een coupon van 1,96% netto tot 2034.
Fiscaliteit: 30% voorheffing op elke coupon
Dat is wat veel spaarders verrast. Op een Staatsbon wordt elke euro coupon belast aan 30% vanaf de eerste euro. Geen vrijstelling zoals op de gereglementeerde spaarrekening.
De uitzonderlijke uitgifte van september 2023 genoot een verlaagde voorheffing van 15%, gewild door minister Van Peteghem om banken aan te zetten tot betere spaarvergoedingen. Deze maatregel was eenmalig. Alle uitgiften sinds december 2023 zijn teruggekeerd naar de standaardvoorheffing van 30%, en geen enkel wetsontwerp voorziet vandaag in de herinvoering van een verlaagd tarief.
Concreet, op € 10 000 belegd
8-jarige bon met coupon van 2,80% bruto:
- Brutocoupon per jaar: € 280
- Voorheffing 30% aan de bron: € 84
- Nettocoupon in je portefeuille: € 196 per jaar
- Totaal netto over 8 jaar: € 1 568 (zonder kapitalisatie)
En de nieuwe meerwaardebelasting van 10%?
Als je je bon tot eindvervaldag aanhoudt, heb je geen meerwaarde: je krijgt 100% van je inleg terug. De taks van 10% in werking sinds 1 januari 2026 raakt je dus niet.
Maar als je vóór eindvervaldag op de secundaire markt verkoopt en de marktrentes intussen gedaald zijn, is de prijs van je bon gestegen → je kan een belastbare meerwaarde realiseren. In dat geval geldt de jaarlijkse vrijstelling van € 10 000, en wordt het surplus belast aan 10%.
→ Voor het volledige overzicht van deze nieuwe taks, zie onze gids over de meerwaardebelasting 2026.
Staatsbons vs spaarrekening: wie wint?
Dat is de vraag. En het antwoord is niet universeel: het hangt af van het bedrag en de horizon waarover je beschikt.
| Gereglementeerde spaarrekening | Staatsbon (8 jaar) | |
|---|---|---|
| Indicatieve brutorente | 0,8 tot 2,5 % (variabel) | 2,80 % (vast 2026) |
| Fiscaliteit | € 1 020 vrijgesteld/pers/jaar, daarna 15% | 30 % vanaf de 1ste € |
| Beschikbaarheid | Onmiddellijk | Geblokkeerd tot eindvervaldag |
| Kapitaalrisico | Geen (waarborg € 100 000) | Bijna nul op eindvervaldag, schommelend bij verkoop |
| Waarborg | Belgisch garantiefonds | Belgische Staat rechtstreeks |
Geval 1 — Je hebt € 5 000 als veiligheidsbuffer
Blijf bij een gereglementeerde spaarrekening. Je rente blijft volledig vrijgesteld (ver onder het plafond van € 1 020), het geld blijft beschikbaar bij onverwachte uitgaven, en je geniet van de hoogste rentes op de Belgische markt zonder enige opportuniteitskost.
Geval 2 — Je hebt € 50 000 die je zeker niet nodig hebt vóór 8 jaar
Daar wordt de 8-jarige Staatsbon relevant. Je vergrendelt 1,96% netto gewaarborgd door de Staat over 8 jaar. Op diezelfde periode zou je spaarrekening haar rente kunnen zien halveren als de ECB haar beleidsrentes verlaagt.
Tip: spreid. Houd je veiligheidsbuffer (3-6 maanden uitgaven) op de spaarrekening, en plaats de rest op een Staatsbon of een mix van looptijden.
Geval 3 — Je kan 8 jaar blokkeren maar je mikt op meer rendement
Op 8 jaar hebben aandelen-ETF's historisch 5 tot 7% per jaar opgeleverd, tegenover 1,96% netto voor de bon. De bon is risicovrij (behalve wanbetaling), de ETF niet. Het is de klassieke afweging tussen veiligheid en rendement, te maken volgens je risicobereidheid.
Waar inschrijven: FOD Financiën of je bank?
Optie 1 — FOD Financiën (de goedkoopste)
De dienst Grootboeken van de FOD Financiën laat je online inschrijven op staatsbon.be. Je verbindt via itsme of eID, vult je profiel in en schrijft in tijdens de uitgifteperiode. Kost: nul. Geen inschrijvingskosten, geen jaarlijkse bewaarkosten, en de terugbetaling op eindvervaldag komt rechtstreeks op je gewone bankrekening.
Het nadeel: de inschrijving via Grootboeken sluit een dag eerder dan die van de banken (meestal maandagavond in plaats van dinsdag 15u).
Optie 2 — Je bank of broker
Je kan inschrijven via je bank (Belfius, BNP Paribas Fortis, KBC/CBC, ING, Argenta, Crelan…) of je broker (Keytrade, MeDirect, Deutsche Bank, Saxo). De bon is exact dezelfde: zelfde ISIN, zelfde coupon, zelfde looptijd.
Het nadeel: sommige banken rekenen jaarlijkse bewaarkosten aan op hun effectenrekening (vaak 0,10 tot 0,20% per jaar), die het rendement aantasten. Controleer de voorwaarden van je rekening eerst.
Als je nog geen effectenrekening zonder bewaarkosten hebt, ga dan via staatsbon.be. Het is gratis, officieel, en de terugbetaling is eenvoudig. Je hebt niets meer nodig.
De secundaire markt: vóór eindvervaldag verkopen
Je kan je Staatsbon op elk moment verkopen op Euronext Brussels. Maar opgelet, twee mechanismen spelen mee:
Het renterisico
Als de marktrentes stijgen na je aankoop, wordt je bon minder aantrekkelijk (nieuwe bons betalen beter). Zijn marktprijs daalt → je verkoopt met minderwaarde.
Als de rentes dalen, is het andersom: je bon wordt aantrekkelijker, zijn prijs stijgt → je kan met meerwaarde verkopen (belast aan 10% boven € 10 000/jaar vrijstelling).
De kost van verkoop
- Beurstaks (TOB): 0,12% van het transactiebedrag, geplafonneerd op € 1 300.
- Kosten van broker of bank: variabel, vaak 0,15 tot 0,30% met minimum € 15.
- Spread: Florint BV (door de Staat aangewezen liquiditeitsverschaffer) garandeert dat er altijd een koper is, maar met een verschil tussen aankoop- en verkoopprijs.
In de praktijk is vóór eindvervaldag verkopen alleen rendabel als de rentes flink gedaald zijn, en doe het alleen als je het echt nodig hebt.
De 6 valkuilen om te vermijden
1. Bruto- en nettocoupon verwarren
Wanneer een bank communiceert « 2,80% over 8 jaar », gaat het om bruto. Wat je werkelijk ontvangt is 1,96% netto na voorheffing. Reken altijd in netto om te vergelijken met andere producten.
2. Hopen op een terugkeer van de 15% voorheffing
De Van Peteghem-bon van 2023 was een politieke uitzondering. Geen enkele aanwijzing laat denken dat dit verlaagde tarief terugkomt. Als je wacht op een herhaling, riskeer je jezelf jaren coupon te ontnemen op een standaardproduct.
3. De bewaarkosten van de bank negeren
0,15% bewaarkosten per jaar op een 8-jarige bon, dat is 1,2% van het kapitaal over de looptijd — meer dan de helft van een nettocoupon. Vergelijk altijd met de optie FOD Financiën (gratis).
4. Een Staatsbon kopen voor geld dat je nodig hebt
De bon is geen spaarrekening. Als je vóór eindvervaldag moet verkopen, betaal je kosten, TOB, en draag je het renterisico. Beleg in een Staatsbon enkel geld waarvan je zeker bent dat je het niet nodig hebt vóór eindvervaldag.
5. Staatsbon en bedrijfsobligatie verwarren
Bedrijfsobligaties (Solvay, Proximus, enz.) zijn ook leningen aan vaste rente, maar met een veel hoger wanbetalingsrisico dan de Belgische Staat. Ze kunnen aantrekkelijkere rentes bieden… ten koste van een reëel kapitaalrisico.
6. Vergeten dat de effectentaks bestaat
Als de totale waarde van je effectenrekening € 1 000 000 overschrijdt, is een jaarlijkse taks van 0,15% verschuldigd. Voor de overgrote meerderheid van spaarders speelt dat geen rol — maar het is een aandachtspunt voor grotere vermogens.
3 concrete strategieën voor 2026
Strategie « veiligheid » — Onder € 20 000
Houd alles op een goed vergoede gereglementeerde spaarrekening. Met € 1 020 vrijgestelde rente per persoon per jaar heb je geen fiscaal voordeel om over te stappen op Staatsbons voor deze bedragen.
Strategie « evenwicht » — € 20 000 tot € 100 000
Houd 6 maanden uitgaven op de spaarrekening (veiligheidsbuffer), en verdeel de rest tussen:
- 1-jarige Staatsbon voor geprogrammeerde liquiditeit
- 8-jarige Staatsbon om een lange rente vast te zetten
- Een ETF World-zak voor de groei op lange termijn
Strategie « bonnen-ladder »
Schrijf in op elke trimestriële uitgifte en wissel de looptijden af (1, 5, 8 jaar). Na enkele jaren heb je bons die regelmatig op eindvervaldag komen, wat je een rente van vervaldagen geeft en de mogelijkheid om aan de actuele rentes te herbeleggen.